Historisch @ MindSay

In 1720 geloofde men nog dat aangeboren afwijkingen het gevolg waren van iets dat de moeder was overkomen tijdens haar zwangerschap: zag je een haas, dan kreeg je een kind met een hazenlip, etc. Dit was niet alleen bijgeloof, ook de gevestigde wetenschap wist nog maar heel weinig van het prille stadium van het mensenleven en onderzocht deze hypothese serieus. In dit boek is een apotheker met een wijnvlek in zijn gezicht fanatiek bezig om te bewijzen dat dit allemaal de schuld is van zijn moeder, en met dat onderzoek zich een plaats te verwerven onder de gerenomeerde wetenschappers van de Royal Society. Zijn methoden gaan zelfs voor die tijd ver. Eliza, in schande naar de grote stad gestuurd omdat ze zwanger is geraakt, komt bij hem in huis -- zij denkt dat hij haar een middeltje zal geven om de vrucht af te drijven, maar in werkelijkheid wordt ze proefkonijn. Haar baby wordt geboren, is perfect in orde, en verdwijnt dus geruisloos: Eliza krijgt te horen dat het kindje kort na de geboorte is gestorven. Als Eliza ontdekt voor wat voor onderzoek zij en haar baby zijn gebruikt en dat nu haar collega-dienstmeid Mary wordt misbruikt, besluit ze samen met Mary te vluchten. Maar als meisjes zonder steun en zonder reputatie kunnen ze alleen naar de onderkrochten van de Londense samenleving, tot Eliza een manier vindt om de apotheker tegen de lamp te laten lopen.

My discourse sits before me virtually complete, the title page so creamy bright in the glow of the candle it seems that the light comes from within the pages themselves.
UPON THE MOTHER'S IMAGINATION: A TREATISE BY GRAYSON BLACK
How it thrills me to think of it in the hands of fellow men of science, its meticulously chosen words pondered, deliberated & -- let it please God -- praised. If modersty permits me, I must confess to believing the analysis of the physiological effects of imagination masterly. Of course the raised temperature of a woman's blood when in a violent passion must heat the fluid parts of the body. & of course, when those passions duly weaken, the salts contained within those fluids must be deposited within the body, precisely as salt marks the interior of a cooling cooking pot. Where else could they then collect but in the unshed blood of the menses? It is inevitable, then, that, when the menstrual blood is ingested by the child for nourishment, the salts impress themselves upon the as yet unhardened muscle & bone of the foetus. And so the child bears the imprint of the mother's passions as sealing wax receives the imprint of a stamp.

Een goed onderbouwde historische thriller van de auteur van The Great Stink.Bij het uitgangspunt van dit boek, dat berust de werkelijkheid, vraag ik me af wat er over 300 jaar wordt gedacht van bepaalde aannames waarvan wij nu denken dat die keiharde wetenschap zijn...

There was not the faintest breath of wind. Instead, an open window brought in only the stale sour exhalations of a million bodies in a thousand breathless lanes and courtyards, and, more insistently still, of the thick brown putrefying river. The steamboats struggled up and down its soupy length, their wheels churning up its foul shallows and sending the stink slapping against the stone facings of bridges and buildings.

Rond 1855 is het rioolsysteem van Londen failliet; de stad groeit snel en het inmiddels oude, bakstenen riool stort langzaam in elkaar. Het bestuur van Londen heeft opdracht gegeven om het riool grondig te vernieuwen, maar daarvoor moet eerst van alle boroughs geld bij elkaar worden gezameld. William May is een van de medewerkers van dit grote project. Hij maakt tekeningen en onderzoekt de stand van zaken in het bestaande riool. In het riool voelt hij zich thuis: hij heeft gevochten in de Krimoorlog en is teruggekomen met wat wij nu posttraumatisch stress-syndroom noemen, maar in die tijd kende de psychiatrie -- als je dat al zo kan noemen -- maar drie soorten mensen: gezond, gek, en gevaarlijk gek. Eén van zijn bazen bij de Board of Works heeft iets te verbergen, en als dan in het riool het bruut vermoorde lichaam van een baksteenfabrikant wordt gevonden, lijkt William al snel de meest voor de hand liggende verdachte.

Al lezend realiseerde ik me twee dingen: hoe we zaken zoals het riool als vanzelfsprekend beschouwen, en dat ik eigenlijk helemaal niks wist van de Krimoorlog. Ja, Florence Nightingale, maar daar hield 't dan ook mee op.

In de negentiende eeuw maken twee goochelaars elkaar het leven zuur. Hun vete is begonnen en hoewel beiden wel eens een poging doen om die te stoppen, wordt dat door de beroepsmatige paranoia weer teniet gedaan; ze denken steeds het slechtste van elkaar, met consequenties die zelf tot volgende generaties reiken. De beste truuk van Alfred Borden is "The New Transported Man", waarvan iedereen vermoedt dat dit alleen met een dubbelganger kan worden gedaan, maar niemand slaagt erin om dat aan te tonen. Zijn rivaal Rudolph Angier is vastbesloten een methode te vinden om de illusie te kunnen nadoen en verbeteren en maakt daarvoor gebruik van  een nieuwerwetse uitvinding: electriciteit.

The act of showing the hands to be empty, before revealing that despite appearances they could not have been, is itself a constituent of the Pact. The Pact implies special conditions are in force. In normal social intercourse, for instance, how often does it arise that someone has to prove that his hands are empty? And consider this: if the magician were suddenly to produce a vase of flowers without first suggesting to the audicne that such a production was impossible, it would seem to be no trick at all.

Spannend, op het einde zelfs nogal griezelig. Het verhaal is slim opgebouwd, met via hun respectievelijke dagboeken eerst inzicht in Borden's oogpunt en daarna in dat van Angier, waardoor je als lezer goed ziet hoe futiel en tegelijkertijd onontkoombaar de strijd tussen die twee mannen is.